MDM-
1 Fox
|
Oblatany:
09.07.1993
Rozpiętość
skrzydeł: 13,98 (16,15)* m
Długość:
7,38 m
Wysokość: 1,44
m
Powierzchnia skrzydeł:
12,34
m²
Wydłużenie skrzydeł:
15,88
Profil skrzydła:
NACA641412
Ciężar własny:
345 kg
Ciężar całkowity: 525
kg
Obciążenie
powierzchni: 43 kG/m²
Doskonałość: 30
przy 125 km/h
Prędkość opadania: 1 m/s
przy 110 km/h
Prędkość min.:
84,0 km/h
Prędkość dopuszczalna:
293 km/h
Współczynniki
obciążeń dop.: +9 / -6 (7 / 5 z dwiema osobami) g
*
- z wydłużonymi
skrzydłami
- patrz dolne zdjęcia |

Foto: Piotr Piechowski |
Dwumiejscowy
"Fox" jest rozwinięciem jednomiejscowego "Swifta". Opracowany przez zespół
konstrukcyjny pod kierownictwem Inż. Edwarda Margańskiego. (MDM - jest
skrótem spółki Margański - Dunowska - Makula, produkującej ten jedyny w
swoim rodzaju szybowiec). "Fox" jest pierwszym i jak do tej pory jedynym
szybowcem dwumiejscowym w świecie, dopuszczonym do pełnej akrobacji (+9/-6g
a z pasażerem +7/-5g !). Koncepcja "Foxa" powstała już podczas konstruowania
"Swifta" w 1988. Jednakże dopiero pierwsze prace konstrukcyjne rozpoczęto
w 1990 a prototyp oblatano 9 lipca 1993 r. Wkrótce potem Jerzy Makula w brawurowy
spospób, deklasując konkurencję zdobywa na Foxie tytuł Mistrza Swiata w Venlo w
Holandii.
Aktualnie w opracowaniu
jest wersja silnikowa (Małgosia). Inna wersja ma być wyposażona w skrzydła od SZD-55.
Na zdjęciach
Fox w barwach Austriackich, którego sfotografowałem na lotnisku w Feldkirchen
(A) w 1998 r.
| Poniższy tekst zaczerpnąłem ze strony
tragicznie zmarłego przyjaciela, Piotra Puchalskiego - zginął on
śmiercią lotnika.
Piotr - mój imiennik był prawdziwą kopalnią
wiedzy z której i ja często czerpałem. Piotr zdążył opracować na swojej
stronie internetowej kilka polskich szybowców. By te opracowania
nie znikły jak zniknie jego strona, postanowiłem je skopiować na swoje
strony. Jestem pewien, że to by było i w Jego intencji oraz by jego
praca nie poszła na marne...
|
Jednym z nielicznych polskich szybowców
opracowanych i wdrożonych do produkcji w latach 90-tych jest MDM-1
Fox. Na początku lat 80-tych z inicjatywy Aeroklubu PRL do programu
lotniczych Mistrzostw Świata dopisano akrobację szybowcową. Braki
sprzętowe spowodowały szybko zastąpienie wiekowych Kobuzów nowo
opracowanymi Swiftami. Ponieważ nie można było myśleć o utrzymaniu
prymatu w tej dyscyplinie bez zaplecza mogącego uzupełnić skład
naszej kadry akrobatów, należało znaleźć sposób na wyselekcjonowanie
potencjanych przyszłych mistrzów mogących w przyszłości zastąpić
Jerzego Makulę. W związku z rosnącą na świecie popularnością
akrobacji szybowcowej pojawiło się także zapotrzebowanie na
szybowiec dwumiejscowy, na którym można by szkolić w pilotażu
przyszłych akrobatów. Wykorzystując szansę inż.Edward Margański w
którego bielskiej firmie produkowano Swifty, zaprosił do współpracy
Jerzego Makulę i znanego pilota doświadczalnego - Tadeusza
Dunowskiego. Wspólnie, po przeanalizowaniu potrzeb rynku opracowali
oni, uwzględniając doświadczenia z produkcji i eksploatacji
kilkudziesieciu Swiftów projekt dwumiejscowego Foxa (stąd w nazwie
MDM ich inicjały). Oblot prototypu miał miejsce 9.07.93 r. Pierwsza
zagraniczna prezentacja Foxa miała miejsce na Szybowcowych
Mistrzostwach Świata w Akrobacji w Venlo (Holandia). Było to mocne
wejście, bowiem startujący na prototypie Jerzy Makula zdobywa
kolejny w karierze tytuł mistrzowski. Ten piękny debiut
zapoczątkował serię sukcesów:
| - I m |
- Mistrzostwa Europy, Włochy
1994 |
| - II m |
- Mistrzostwa Świata,
Francja1995 |
| - II m |
- Mistrzostwa Europy, Węgry
1996 |
| - I m |
- Mistrzostwa Europy, Polska
1998 |
| - I m |
- Mistrzostwa Świata,
Austria 1999 |
| - II m |
- Mistrzostwa Świata,
Francja 2000 |
Fox obok Swifta jest
praktycznie monotypem na najważniejszych zawodach akrobacji.
Spadający popyt na szybowce akrobacyjne (spowodowany nasyceniem
rynku przez Swifty i Foxy), zaowocował w roku 1996 opracowaniem
wersji Fox K w której dzięki wymiennym końcówkom powiekszono
rozpiętość do 16 m. Poprawiło to osiągi szybowca, sprawiając że z
wysoko specjalizowanej konstrukcji stał się on bardziej uniwersalny
znajdując zastosowanie także do przelotów. Jego oblot wykonał w dniu
25.11.1997 r. pilot doświadczalny Jacek Marszałek.
W 2001 r. powstała jednomiejscowa wersja Foxa, przebudowana z
dwumiejscowego prototypu szybowca SP-3587. Ponieważ seryjne Foxy
miały wygodniejszą (dłuższą) tylna kabinę i egzemplarz ten rzadko
wykonywał loty z załogą 2-osobową J.Makula zaproponował jego
przebudowę na solówkę. Mocno wystające z kadłuba podwozie było
źródłem niepotrzebnych oporów, w związku z czym, przy okazji
zdecydowano o jego przeróbce na chowane. Przebudowę opracował mgr
inż.Grzegorz Sadłek, a cały pomysł zrealizowano w czasie niecałych
trzech miesiecy. 25.04.2001r. na aleksandrowickim lotnisku pilot
doświadczalny Mariusz Stajewski oblatał Solo-Foxa. Niedługo potem,
po wykonaniu kilkudziesięciu lotów próbnych szybowiec zadebiutował
na w Igrzyskach Lotniczych w Hiszpanii, gdzie Jerzy Makula zajął na
nim II miejsce. Fox został zbudowany wg. przepisów JAR-22, posiada
certyfikaty polski, niemiecki, austriacki, szwajcarski, holenderski,
japoński, czeski, amerykański. Tymczasowy resurs 3000 h lotu, po
zakończeniu 500 godzinnego programu prób producent planuje
rozszerzyć docelowo do 6000 h lotu. Cena szybowca wynosi 63.000 USD
w wykonaniu standardowym.
Opis techniczny
Dwumiejscowy wyczynowy szybowiec
akrobacyjny w układzie średniopłata wykonany z laminatu
szklano-epoksydowego, ze stałym podwoziem.
Skrzydło: dwudzielne, jednodźwigarowe, z pokryciem
przekładkowym, bez wzniosu. Hamulce aerodynamiczne jednopłytowe,
wysuwane tylko na górnej powierzchni skrzydła. W wersji K możliwość
montażu końcówek zwiększających rozpiętośc. Napędy lotek i hamulców
aerodynamicznych popychaczowe.
Kadłub: konstrukcji skorupowej, z miejscami w tandem.
Limuzyna dwuczęściowa, segmenty otwierane na prawą stronę. W obu
kabinach tablice przyrządów i pięciopunktowe pasy pilota typu PZL.
Podwozie główne stałe, Koło typu TOST z hamulcem hydraulicznym, koło
tylne 200x50.
Usterzenie: w układzie
klasycznym, stery wysokości i kierunku z odciążeniem rogowym. Ster
kierunku - napęd linkowy, wysokości- popychaczowy. Przedni zaczep
holowniczy typu TOST E 85, drugi do startu za wyciągarką typu TOST G
88 montowany na życzenie.
Wyposażenie: w przednia kabinia: prędkościomierz,
wysokościomierz, przeciążeniomierz, busolę, wariometr z termosem i
kompensatorem, chyłomierz poprzeczny. Tablica tylnej kabiny:
prędkościomierz, wysokościomierz, wariometr przeciążeniomierz.
DANE TECHNICZNE (w nawiasach dane
Foxa K):
| Rozpiętość: |
13,98 m |
16,15 m |
| Długość: |
7,38 m |
|
| Wysokość: |
1,51 m |
|
| Powierzchnia nośna: |
12,34 m2 |
13,1 m2 |
| Obciążenie powierzchni: |
42,54 kg/m2 |
40,07 kg/m2 |
| Wydłużenie: |
15,8 |
19,9 |
| Profil skrzydła: |
NACA 64412 |
|
| Masa własna: |
350 kg |
348 kg |
| Masa ładunku użytecznego:
|
220 kg |
|
| Max. masa w locie: |
525 kg |
|
| Prędkość min: |
84 km/h |
81 km/h |
| Prędkość ekonomiczna: |
110 km/h |
|
| przy opadaniu: |
1,0m/s |
|
Prędkość dopuszczalna:
|
293 km/h |
|
| Współczynniki obciążeń
dopuszcz. (załoga 1 os): |
+9 / - 6 |
+9 / - 6 |
| (załoga 2 os): |
+7 / - 5 |
+5,5 /- 3,9 |
|
|
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto: Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |

Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |
 Foto:
Robert Hill |
|

Foto:
Robert Hill |
|
Fox z przedłużonymi płataami (Foto
Guy Westgate -
http://marganski.com.pl/
)
|

Foto:
Guy Westgate |
Foto: Guy Westgate
|

Na koniec jeszcze zdjęcia
nadesłane mi przez pana Helmuta Grubera. Przedstawiają
one jego model Foxa, perfekcyjnie wykonany w skali 1 : 3. Dziękuję!
|

Foto:
Helmut Gruber |

Foto:
Helmut Gruber |
|

Foto:
Helmut Gruber |

Foto:
Helmut Gruber |
|
|
| Tu
prośba o uzupełnienia i uwagi !
Strona aktualizowana:
20.09.2007 |
|